ملاک شناخت حیوان حلال گوشت و حرام گوشت

به طور کلی حیوانات حرام گوشت بر چند قسم هستند: الف) حیوانات دریایی: از میان حیوانات دریایی فقط ماهی دارای فلس (پولک) حلال بوده و سایر ماهیان و حیوانات دریایی حرام گوشت هستند. ب) حیوانات خشکی دو قسم هستند: 1. حیوانات اهلی: خوردن گوشت تمام گو‌نه‌های گوسفند، گاو و شتر حلال است، اما خوردن گوشت اسب و استر و الاغ مکروه است که کراهت گوشت اسب از بقیه کمتر است، ولی خوردن گوشت سایر حیوانات اهلی مثل سگ و گربه حرام است. 2. حیوانات وحشی: از میان آن ها آهو، گاو، بز کوهی، الاغ وحشی و گَوَزن حلال است و خوردن گوشت حیوانات درنده حرام است و آن حیوانی است که خوی درندگی دارد و دارای ناخن و دندان نیش قوی است؛ مثل شیر، پلنگ، یوز پلنگ، گرگ و یا دارای نیش ضعیفی است؛ مثل روباه، کفتار، شغال، و همچنین خرگوش -اگر چه از درندگان نیست- و نیز همۀ حشرات و خزندگان؛ مثل مار، موش، سوسمار، قورباغه، خارپشت، سوسک و... که قابل شمارش نیست و نیز حیواناتی که مسخ شده اند؛ مثل فیل، میمون، خرس و ... حرامند.

ملاک شناخت حیوان حلال گوشت و حرام گوشت بر اساس نصّ این سند چنین است: 1) حیوانات حلال گوشت در هر صورت قابل تذکیه‌اند و اگر خون جهنده داشته باشند، با تذکیه شرعی (ذبح/نَحر/صید) گوشتشان حلال می‌شود و پاک شمرده می‌شود؛ اگر خون جهنده نداشته باشند، از آنجا که مردار است، اثر تذکیه فقط پاکی بدن حیوان است ولی خوردن گوشت آن حلال می‌شود. 2) برای پرندگان حلال گوشت، بسیاری از پرندگان مثل مرغ، مرغابی، قو، غاز و غیر آنها حلال گوشت هستند و تشخیص آن‌ها از حرام با فهرست‌های مذکور در متن ممکن است و در برخی موارد راه‌های تشخیص مانند ذبح شرعی یا صید با سلاح/سگ تربیت‌شده معتبر است. 3) برای تشخیص پرندگان حلال از حرام، راهنمایی‌های فهرست‌گونه ارائه شده است (مثلاً خانواده‌های کبوترسانان، گنجشک‌سانان، طوطی‌سانان و غیره به عنوان حلال مشخص شده‌اند) و صِرف مشاهده یا نام یک پرنده کافی نیست؛ باید مطابق فهرست و شرط تذکیه عمل کرد. 4) سایر نکات: ظرفیتی مانند ذبح شرعی برای حیوانات حلال و زنده‌دار بودن شرط تشخیص گوشت حیوانات حلال است، همچنین خوردن اجزای حیوانات حلال مانند جگر و گوشت و لبنیات آنها حلال است مگر موارد استثنا که در متن آمده است.